مێژوو چەندین جار نیشانی داوە کە دەربەدەری ئەگەر هۆشیاری و ڕێکخستنی لەگەڵ نەبێت، دەتوانێت سیاسەت لە هێزێک بۆ گۆڕانکارییەوە بکاتە خوویەکی بێکاریگەر. شۆڕشی “ژن، ژیان، ئازادی” نەک هەر تەحەدای دەسەڵاتی سەرکوتکردنی لە ناوخۆدا کرد، بەڵکو سروشت و باشبوونی سیاسەتی دەرەوەی وڵاتیشی ئاشکرا کرد. ئەم شۆڕشە پرسیارێکی بنەڕەتی لە بەردەمماندا هێنایە ئاراوە:
ئایا ئەوەی ئێمە لەهەندەران پێی دەڵێین "چالاکی سیاسی" بەڕاستی سیاسەتە؟
لە شارێکی وەک لینشۆپینگ، یازدە خۆپیشاندان بۆ پشتیوانی لەم شۆڕشە ژن ژیان ئازادی بەڕێوەچوو؛ خۆپیشاندانێک کە بڕیار بوو هێمای پەیوەندی نێوان هەندەران و شەقامی کوردستان بێت. بەڵام بەشداریکردن سنووردار و تا ڕادەی پەنجەکانی دەست بوو. لە بەرامبەردا هەمان کۆمەڵگا بە سەدان کەس لە بۆنە حزبییەکاندا دەردەکەوێت کە سەنتەری سەماکردن و لێدان و بەرهەمهێنانەوەی هێماکانە. ئەم دژایەتییە بەڕێکەوت و ڕووکەش نییە؛ نیشانەی قەیرانێکی قووڵە لە تێگەیشتن لە سیاسەتدا.
سیاسەت، پێش ئەوەی مەراسیم بێت، **بەرپرسیارێتی مێژووییە.
کاتێک ٢٥٠ کەس بۆ مەراسیمێکی ڕەمزی خۆیان نیشان دەدەن، هەریەکەیان ٢٠٠ کرۆن دەدەن، بەڵام بۆ کردەیەکی سیاسی ڕاستەقینە کە تەنانەت ئامادەبوونی جەستەیی بە گرانبەها دەزانن، مرۆڤ دەبێت ئازایانە دان بەوەدا بنێت کە سیاسەت بووەتە ڕێوڕەسمێک بۆ هەڵپەرین؛ ڕێوڕەسمێک کە بۆ دەسەڵاتە سەرکوتکەرەکان وەک بێدەنگی وایە.
سەما و ئاهەنگگێڕان بەشێکە لە کولتوور؛ بەڵام کاتێک جێگای ڕێکخستن و پەروەردە و کردەی سیاسی دەگرنەوە، نابنە ئامرازی ڕزگاری. داگیرکەر لە سیاسەتێکی لەو شێوەیە ناترسێت، چونکە نابێتە هەرەشەی بۆ دەگیرکەران.
کێشەکە تەنیا بێباکی تاکەکان نییە؛ کێشەکە ئەو پێکهاتە کۆنانەیە کە دەیان ساڵە خۆیان بەرهەم دەهێننەوە. ئەو لایەنانەی کە:
پەروەردەی سیاسییان بە جددی وەرنەگرتووە
ڕەخنەی ناوخۆیی بە هەڕەشە دەزانن
نەوەی نوێیان پەراوێزخستووە
لە پێکهاتەیەکی وادا پەنابەری دەبێتە ناوچەیەکی ئەمن،و سەکۆیەک بۆ فشاری سیاسی؛ شوێنێک کە مرۆڤ بتوانێت "داواکاری" بکات بەبێ ئەوەی باج بدات.ئایا ئەم سیاسەتە ئەمڕۆی پەنابەران بوەتە هەڕەشە بۆ سەر داگیرکاری؟
وەڵامەکە ئەگەر ڕاستگۆ بین، نەخێرە.
سیاسەتی کاریگەر تەنانەت لە پەنابەریشدا پێویستی بە ڕێکخستن و پلاندانان و ڕاهێنان و بوێری هەیە. بەبێ ئەم خاڵانە چالاکییەکان نەک هەر بێکاریگەرن، بەڵکو وەهمی خەباتیش دروست دەکەن؛ وەهمێک کە مەترسیدارترە لە بێدەنگی.
دەرەنجام: گەڕانەوە بۆ سیاسەت وەک بەرپرسیارێتی
هەڵگرساندنەوەی شۆڕشێکی نوێ هێشتا لە ناو کۆمەڵگەی کوردستان زیندووە، بەڵام مانەوەی بەندە بە ڕاستگۆیی ئێمەوە.
دەبێت قبووڵی بکەین کە سیاسەت لە پەنابەریشدا پێویستی بە ڕیکخستنێکی بنەڕەتی هەیە،
یان دەبێت حیزبەکان بوێری ئەوەیان هەبێت کە کولتوورو رێسمی کوردی رووداوێکی میژویش بە هەلپەرین بەرێوە بردن ناو نەنەین سیاسەت.
مێژوو ڕوحمی نییە بەرامبەر بە ئیدیعاکان، تەنیا کردارە ڕێکخراویی و هۆشییاری کۆمەڵگە دەناسێتەوە.
ئەگەر ئاوارە بون و دور لە وڵات لە ڕزگارییدا ڕۆڵی هەبێت، دەبێت چالاکیان لە شێوەی کولتووری و هەڵپەرکی وە بۆ خۆڕێکخستن خۆپیشاندان و پەیوەندی دیپلۆماسی کە ببێتە هۆی سەرنجی وڵاتانی دنیا بەتایبەت زلهێزانی دنیا، ئەگەرنا، لە باشترین حاڵەتدا دەبێنە بینەرێک بۆ کارەساتە مرۆیی و ژینگەی لە کوردستان و کە لە باشترین حاڵەتدا بەشێک لە گەلێک کە بە چەقبەستوویی و داگیرراوی دوڵەت بۆ دەوڵەت خوێن برێژین و دوای ماوەێک ئاواری ئەودیوی سنوورەکان بین.
بە گشتی ئەمانە پرسیارن لای ئەمن و شاید دەیان کەسی دیکە:
ئایا ئەوەی لە دەرەوەی وڵاتدا پێی دەڵێین سیاسەت، بەڕاستی هێزی گۆڕانکارییە، یان شێوازێکە بۆ هەڵاتن لە بەرپرسیارێتی؟
کاتێک سەدان کەس بۆ مەراسیم کە هەڵپەرین بێت دەچن، بەڵام بۆ کردەی سیاسی ڕاستەقینە نا، ئەمە چی لەسەر تێگەیشتنی ئێمە لە سیاسەت دەڵێت؟
ئایا کولتوور و هەڵپەرکی کاتێک دەبنە شوێنگرەوەی کردەی سیاسی، سیاسەت دژ بەداگیرکەر دەبێتە چی؟
تا چ ڕادەیەک پێکهاتە و ڕێکخستنە کۆنەکان سیاسەت لە پەنابەران لە پەنابەریدا گەیاندوەتە ئەم ئاستە؟
ئایا ئەم شێوازەی سیاسەت لە هەندەراندا هەڕەشەیە بۆ سەر داگیرکاری، یان ئاسودەییە بۆی؟
مێژوو چۆن لەسەر بێکرداری پەنابەران قسە دەکات؟
خوپیشاندانەکانی پشتوانی لە ڕۆژئاوای کوردستان بزۆرینەی بەشدار بوان خەڵکی ڕۆژهەڵاتی بوون بەڵام کە باس لە ڕۆژهەڵات دەکرێت دەبێت پرسیار؟